Op het eerste gezicht heeft Donald Trump nog nooit zo machtig geleken. In het Witte Huis met een militair gezag dat Iran kan raken of regimes kan destabiliseren met één enkel decreet, opereert hij in een politiek landschap waarin de traditionele tegenkrachten, met name het Congres, opvallend verzwakt lijken. Toch wijst een scherpe analyse van Renaud Lassus, gepubliceerd op 16 april 2026 in de kolommen van Grand Continent, erop dat dit beeld van absolute macht een veel kwetsbaarder werkelijkheid verbergt: een diepe, misschien onherstelbare breuk met de Amerikaanse publieke opinie.
Het beeld dat Lassus schetst suggereert dat we een kantelpunt hebben bereikt. De recente electorale tegenslagen van de Republikeinen in historische bolwerken zoals Florida, of bij gouverneurverkiezingen in Virginia en New Jersey, zijn geen toevalligheden. Ze duiden op een breuk in het vertrouwen met sleutelsegmenten van het electoraat, met name de Hispanische gemeenschappen die de president in 2024 toch hadden gesteund. Naar de tussentijdse verkiezingen toe hangt de dreiging van een volledig verlies van de wetgevende macht nu boven de administratie.
Om dit desillusie te begrijpen, moeten we teruggaan naar de essentie van het verbond dat in 2024 met zijn kiezers werd gesloten. Donald Trump kwam aan de macht dankzij een heterogene coalitie die plattelandsklassen verenigde met de miljardairs van Wall Street, op basis van de belofte van een duidelijke drieledige agenda: inflatie beteugelen, illegale immigratie stoppen en een einde maken aan de buitenlandse oorlogen. Maar op elk van deze pijlers laat het bilan van Lassus in zijn artikel voor Grand Continent een structureel falen zien dat de kern van het Trumpisme ondermijnt.
De inflatie, de eerste motor van de volkswoede, is veranderd in een « guillotine politiek ». De massale verhoging van douanerechten en de stijgende energiekosten, versterkt door het conflict in Iran, hebben de prijs per gallon benzine boven de psychologische drempel van vier dollar getrokken. Daarnaast, doordat hij de hernieuwbare energiesector aanpakt onder het mom van de strijd tegen de « klimaatillusie », berooft de president zichzelf van instrumenten om de elektriciteitsrekeningen van zijn medeburgers te beteugelen, terwijl hij de explosie aan verzekeringskosten door natuurrampen negeert.
Wat immigratie betreft, hoewel de sluiting van de zuidgrens een realiteit is, hebben de binnenlandse methoden geleid tot een massaal afkeur. Beelden van gescheiden families en tragische voorvallen waarbij federale agenten betrokken waren, met name in Minneapolis, hebben het morele verzet van een deel van de Republikeinen zelf doen toenemen. Lassus’ analyse belicht een regering die, in plaats van te beschermen, vast lijkt te zitten in een repressie-logica die uiteindelijk haar eigen gematigde basis angst aanjaagt.
De militaire kwestie is ongetwijfeld de diepste wond voor de MAGA-kiezers. De militaire operaties tegen Iran roepen opnieuw de trauma’s op van de eindeloze oorlogen in Irak en Afghanistan. Voor deze landelijke en arbeidersgemeenschappen in het zuiden, die de kern vormen van de Amerikaanse troepenmacht, maakt het vooruitzicht op verdere verliezen de president, ooit gezien als een bolwerk tegen interventionisme, tot een leider die meebeweegt met de instincten van de elites die hij beweerde te bestrijden.
Deze kloof is des te opvallender omdat Donald Trump tegenwoordig schijnt te leven in een hermetische « bubbel ». Lassus trekt een gedurfde vergelijking met het eind van het bewind van Joe Biden: een entourage van hofleiders waarbij niemand het aandurft om de leider tegen te spreken, terwijl zijn meest loyale ministers zonder pardon worden ontslagen. Deze sfeer van paranoia en isolement in het Witte Huis verhindert elke correctie van de koers tegenover een opinie die afneemt.
Structureel gezien heeft de president geen duurzame oplossing geboden voor het lijden van de witte arbeidersklasse, de kern van zijn achterban. De opioïdencrisis, de stagnatie van lonen en het gevoel van achterstelling blijven bestaan. Terwijl hij een werkelijk economisch populisme had kunnen omarmen — door Wall Street te belasten of monopolies aan te pakken — heeft Trump ervoor gekozen zich te omringen met miljardairs, waardoor hervormingen die zijn band met het volk hadden kunnen versterken, buiten bereik bleven.
Het slogan « President Trump is er voor jullie », de hoeksteen van zijn campagne van 2024, klinkt voor velen nu hol. De invloed van mediapersoonlijkheden zoals Tucker Carlson of Joe Rogan, die afstand beginnen te nemen, getuigt van deze verschuiving. Wanneer de stemmen die tot de basis spraken zich van de leider afkeren, wankelt het hele communicatiesysteem van de beweging en maakt plaats voor een groeiende wrok jegens wat wordt gezien als een nieuwe, arrogante elite.
Lassus wijst ook op de rol van internationale afleiding. Telkens wanneer het binnenlandse veld onder druk komt te staan, activeert de president de instrumenten van de externe macht om zijn interne problemen te verhullen. Dreigingen ten aanzien van Groenland, druk op Cuba of interventies in Venezuela: deze diplomatie van de knal is vooral bedoeld om het beeld van kracht te herstellen bij het Amerikaanse publiek, maar ze werkt minder effectief tegenover de realiteit van de kosten van levensonderhoud.
Voor Europa is de diagnose van Grand Continent een oproep tot waakzaamheid. Het mogelijke politieke verval van Donald Trump in de Verenigde Staten betekent niet automatisch een terugkeer naar normaal, maar eerder een periode van toenemende instabiliteit. Begrijpen dat de Amerikaanse president gebroken is met zijn eigen volk is essentieel voor internationale partners om niet te wedden op een macht die, hoe indrukwekkend zij ook lijkt, op wankelende electorale grondvesten rust.
Tot slot is de « oorlog » die Donald Trump aan het verliezen is niet alleen economisch of diplomatiek; zij is vooral democratisch. Door zijn beloften niet om te zetten in tastbare realiteit voor de middenklasse, laat hij zich blootstellen aan een historisch tegengewicht. Zoals Lassus benadrukt, is het uitoefenen van macht het onbetwiste scheidsrechterswerk van het populisme: zonder resultaten verdwijnt de illusie van almacht uiteindelijk voor de woede van de stembussen.
