Na een eerste afwijzing op vrijdag 23 oktober jongstleden hebben de fracties van Pastef-Les Patriotes in de meerderheid opnieuw het ontwerp van de bijgestelde begroting 2026 in de commissie tegengehouden. Het wetsvoorstel nr. 40/2026, houdende de bijgestelde begroting, werd op 18 september 2026 aan het bureau van de Nationale Vergadering voorgelegd en moest de regering in staat stellen de begrotingsramingen voor het jaar bij te stellen naar aanleiding van dalende inkomsten en hogere uitgaven. De tekst voorziet in een herziening van de inkomsten tot 5 848,7 miljard FCFA, tegenover 6 188,8 miljard zoals aanvankelijk ingeschreven; de uitgaven stijgen tot 7 583,9 miljard. Het begrotingstekort wordt aldus herberekend tot 1 735,2 miljard FCFA, wat 7,6 % van het bruto binnenlands product bedraagt, tegen 5,4 % in de oorspronkelijke begrotingswet.
De bespreking van de tekst in de Commissie Financiën en Begrotingscontrole, die op 20 oktober begon, bracht al snel spanningen aan het licht binnen de eigen meerderheidsformatie. Na twee dagen van beraadslaging had de commissie het wetsvoorstel op vrijdag 23 oktober verworpen, samen met de twee amendementen die door de regering waren voorgesteld. De parlementaire groep Pastef Les Patriotes rechtvaardigde haar afwijzing met bezorgdheden over de begrotings-arbitrages, de financieringsmodaliteiten en het gebrek aan garanties omtrent verschillende financiële verplichtingen van de Staat. De groep Takku Wallu Sénégal koos voor onthouding.
Deze eerste tegenslag leidde ertoe dat de premier, Ahmadou Al Aminou Mohamed Lô, op een persconferentie van mening was op 25 oktober om de economische en financiële beperkingen toe te lichten die de keuzes in het wetsvoorstel rechtvaardigden. De Dag erna maakte het parlement bekend dat het aan de regering aanvullende informatie had gevraagd, terwijl men de bereidheid behield tot voortzetting van de uitwisseling in het streven naar een consensusoplossing.
DE REGERING PROBEERT EEN TWEEDE OPENING
In deze sfeer van meningsverschillen vroeg de regering om een nieuwe lectuur van de tekst in de commissie. Op dinsdag 27 oktober, terwijl het wetsvoorstel plenair werd behandeld, verzocht de minister van Economie, Financiën en Plan, Cheikh Diba, om het terug te sturen naar de Commissie Financiën en Begrotingscontrole. Hij baseerde zich op artikel 84 van het reglement van de Nationale Vergadering, voortvloeiend uit de wet nr. 2025-11 van 18 augustus 2025, die het terugverwijzen van een tekst naar de commissie behandelt die zich op de inhoud toelegt.
De regering stelde vervolgens op 29 oktober een document met een antwoord op het memorandum dat drie dagen eerder door de commissie was gestuurd. In dit 29 pagina’s tellende document behield het ministerie vrijwel alle kern-arbitrages en rechtvaardigde deze door de daling van de publieke inkomsten en de stijging van de kosten voor energiestokken. Het betoogde dat de inkomsten uit het Economisch en Sociaal Herstelplan aanzienlijk lager waren dan verwacht, met circa 174 miljard FCFA die eind september werd gemobiliseerd tegen een doelstelling van meer dan 762 miljard op jaarbasis.
Wat betreft de energiesector had de Regering de handhaving van een enveloppe van 790,3 miljard FCFA verdedigd en gesteld dat de extra kredieten noodzakelijk waren om leveringsproblemen met brandstof en verstoringen in de elektriciteitsvoorziening te voorkomen. Daarnaast werd verduidelijkt op het gebied van investeringen, achterstallige betalingen en de financieringsmodaliteiten van het tekort.
GEVOLGEN DIE VER REIKEN NAAR DE ENKELE PARLEMENTAIRE DISKUSSIE
Deze toelichtingen boden geen voldoende houvast om de standpunten dichter bij elkaar te brengen. Opnieuw bijeen gisteren, vrijdag 30 oktober, heeft de Commissie Financiën en Begrotingscontrole het wetsvoorstel bijgestelde begroting voor de tweede maal verworpen. Deze nieuwe mislukking volgt nadat de regering specifiek had gevraagd het tekstvoorstel naar de commissie terug te sturen om zo de door de parlementsleden geuite reserves weg te nemen.
Politiek gezien bevestigt deze tweede afwijzing de aanhoudende onenigheden tussen de Regering en een parlementaire meerderheid die uit dezelfde politieke familie voortkomt. Het roept, naast de technische meningsverschillen over de begrotingsramingen, de vraag op naar de verhouding tussen de regering en haar meerderheid in de Nationale Vergadering.
Economisch gezien zijn de gevolgen van een voortduring van deze situatie niet onschuldig. De PLFR (bijgestelde begroting) bepaalt de herverdeling van de overheidsuitgaven, de mobilisatie van de middelen die nodig zijn voor de financiering van de Staat en de voortzetting van diverse investeringsprogramma’s. De aanvaarding ervan is bijzonder cruciaal voor de relatie met het Internationaal Monetair Fonds (IMF). De instelling, via de directrice van de afdeling Communicatie, Julie Kozack, had een dag eerder, op 29 oktober, benadrukt dat het naleven van de begrotingsparameters zoals overeengekomen met de Senegalese autoriteiten essentieel blijft voor de voortzetting van het met Senegal gesloten programma, waarvan de omvang is vastgesteld op 2,2 miljard dollar. De eventuele repercussies zouden zichtbaar kunnen worden in sociale zin. De beslissingen over energietoeslagen, investeringen in infrastructuur, gezondheid, onderwijs en ondersteuningsprogramma’s voor huishoudens raken rechtstreeks de levensomstandigheden van de bevolking. De regering zal dus publieke uitgaven moeten beheersen zonder koopkracht te beschadigen en zonder de continuïteit van de essentiële diensten in gevaar te brengen.
Op korte termijn hangt de uitkomst af van de beslissingen van de Conferentie van Voorzitters van de Nationale Vergadering en van het vermogen van beide partijen om het gesprek te hervatten. De regering zal mogelijk sommige arbitrages moeten herzien of een andere juridische weg moeten zoeken om de continuïteit van de publieke dienstverlening te waarborgen. De kwestie van de uitvoering van de uitgaven en van de projecten die in 2026 zijn gepland blijft actueel.
Verder dan het lot van deze tekst illustreert dit parlementsconflict een moeilijkheid in het economische bestuur. Hoe voer je een programma voor het herstel van de overheidsfinanciën uit wanneer de begrotingskeuzes van de Regering niet de steun krijgen van haar eigen meerderheid? Het antwoord op deze vraag zal doorslaggevend zijn voor de rest van de begrotingskalender, maar ook voor de politieke verhoudingen binnen de macht en het vertrouwen van economische en financiële partners.
