Er werd in grootse ceremonie aangekondigd dat op 18 september 2025 het eerste diaspora-obligatie van Senegal gelanceerd zou worden. In werkelijkheid is daar niets van waar. Het noemen van een diaspora-obligatie in dit geval is een duidelijk misbruik van taal. De officiële documenten van de openbare spaaractie, geraadpleegd bij de belangrijkste arrangeur, vermelden hierover niets. Wat gisteren werd gelanceerd, is niets minder dan een klassieke openbare aanbieding van spaargeld, toegankelijk voor alle potentiële investeerders, ook die uit de diaspora.
Maar het verschil is aanzienlijk. Een echte diaspora-obligatie, zoals India, Israël of Nigeria hebben gedaan, is een emissie die specifiek is ontworpen en gereserveerd voor de diaspora, met aangepaste voorwaarden en soms bijzondere prikkels. Hier is daar niets van: Senegalese in het buitenland zullen geen voorkeursbehandeling krijgen, noch een speciale emissie. Zij kunnen inschrijven, zoals elke andere belegger. Nog erger, in de documenten staat dat uitsluitend de burgers die in Senegal wonen recht hebben op fiscale vrijstellingen.
Deze verwarring is niet onschuldig. Ze voedt een misleidend debat, waarbij men de diaspora laat geloven dat een financieel instrument voor haar bestemd is, terwijl zij geen bijzondere behandeling verdient. Het is een politieke manipulatie, een patriottische verpakking die op een volkomen normale financiële operatie wordt geplakt.
Maar door met woorden te spelen, loopt men het risico het vertrouwen te ondermijnen. De Senegalese in het buitenland, wiens overmakingen elk jaar meer dan 2.200 miljard FCFA bedragen, verdienen meer dan een slogan. Ze verdienen transparantie, zorgvuldigheid en instrumenten die zijn afgestemd op hun realiteit. Hen teleurstellen zal alleen maar wantrouwen aanwakkeren en de staat op de financiële markten ondermijnen, zowel tegenover internationale beleggers als tegenover haar eigen burgers.
Het is tijd om de zaken bij hun naam te noemen. Senegal heeft een klassieke openbare aanbieding van spaargeld gelanceerd, toegankelijk voor iedereen. Maar er is geen diaspora-obligatie gelanceerd. En volhouden dat het wel zo is, brengt het risico met zich mee om een technische financieringsoperatie om te toveren tot een nieuwe politieke en sociale breuk.