Op een week voor het aflopen van zijn concessieovereenkomst, terwijl de infrastructuur nog niet is begonnen met de exploitatie van het tracé Diamniadio naar de luchthaven Diass, bevindt de publieke opinie zich in afwachting van de intenties van de partijen met betrekking tot de TER. De realistische optie op dit moment lijkt de verlenging van het huidige contract te zijn, via een addendum. Dat, ondanks alle tekortkomingen die Senegal aan dit contract toeschrijft, en die bekend waren sinds de ondertekening in de tijd van Macky Sall.
In minder dan een week, op 15 februari, zou het exploitatiecontract voor de Train express régional (TER) vernieuwd moeten worden. Het lijkt bijna evident dat, ondanks de aarzeling van sommige sleutelfiguren uit de regering, men op weg is naar de ondertekening van een addendum bij het huidige contract met de Franse spoorwegmaatschappij SNCF. Dat komt doordat de Senegalese autoriteiten nog niet hadden bedacht een aanbesteding te openen binnen de wettelijke termijnen.
Toch, zoals eerder gezegd, zijn dit geen beweegredenen tot klagen vanuit Senegal. Men herinnert zich dat op 17 januari 2023 de Société d’exploitation du Train express régional (Seter), in de hoedanigheid van exploitant-onderhoud, en de Senter (Société nationale de gestion du patrimoine du Train express régional), als contractuele autoriteit, zich in Dakar verzamelden om het exploitatie- en onderhoudscontract voor een periode van drie jaar af te sluiten, met als belangrijkste elementen de toetreding van de Staat van Senegal tot 34% van de aandelen in het kapitaal van Seter, en de benoeming door ons land van drie bestuurders, waaronder de voorzitter van de Raad van Bestuur.
Vandaag, enkele dagen voor het einde van dit contract, lijkt het ministerie van Vervoer of, bij afwezigheid daarvan, de Senter niet concreet in staat de Senegalese bevolking te informeren over de zogenoemde 34% van het kapitaal van de Staat Senegal. Het gaat erom uit te leggen wat dit bedrag precies bedraagt, en door wie en hoe het tot nu toe wordt beheerd.
Het gaat ook om de vraag of men concreet uitgaat van een automatische verlenging van dit contract, ondanks de vastgestelde uitvoeringsproblemen en vooral de vertragingen in de werkzaamheden van fase 2 tussen Diamniadio en de AIBD. Het lijkt inderdaad moeilijk te geloven dat de regering, via de Senter, al een andere procedure had kunnen overwegen, zoals bijvoorbeeld een internationale aanbesteding. De doorlooptijden die al geruime tijd lopen, maken het bovendien onwaarschijnlijk dat de aanbestedingsstukken binnen de gestelde termijnen kunnen worden verwerkt. Dit, zelfs als andere kandidaten zouden deelnemen aan de concurrentie met de Franse nationale spoorwegen (SNCF).
Het moet gezegd dat sinds het regime van president Macky Sall het beheer van de TER niet in een sfeer van transparantie gebeurde, integendeel. Goed geïnformeerde bronnen beweren dat de Fransen in het oorspronkelijke contract voorstellen hadden gedaan voor een concessie van vijf opeenvolgende jaren. De toenmalige president vond die termijn te lang en vroeg deze te verkorten tot drie jaar. En daarmee zouden de 34% van de aandelen voor Senegal en de drie bestuurders, waaronder de voorzitter van de Raad van Bestuur, Senegalese moeten zijn. Deze eis van Senegal zou de SNCF hebben gedwongen haar financiële bod aan te passen.
Zo zouden de dividenduitkeringen voor de drie jaar zijn gestegen van 106,2 miljard CFA-francs tot 120 miljard CFA-francs, een stijging van 13,8 miljard voor de drie jaren.
Voorstanders van Macky Sall beweren dat, door de tijdsdruk, de voormalige staatshoofd niet echt de tijd heeft gehad om zich grondig over dit dossier te buigen, terwijl hij het toch mogelijk maakte om het traject op gang te brengen. Desondanks biedt niets een verklaring voor het stilzwijgen van de nieuwe toezichthoudende autoriteiten over dit contract, waar men zich afvraagt onder welke voorwaarden het zal worden verlengd.
Het is wel bekend dat bij de stemming over de begroting van het ministerie van Vervoer de parlementslid Moussa Sarr de minister van Vervoer, Yankhoba Diémé, had ondervraagd, maar zonder enig antwoord. De minister had de vraag vermeden, en de parlementariër had niet verder aangedrongen.
Daarvoor had de voorzitter van de Raad van Bestuur van de TER zijn kant uitgelegd aan de toezichthoudende autoriteiten, met aandacht voor de afloop van de concessieovereenkomst.
