Het nieuwe akkoord tussen Senegal en het IMF markeert, volgens Dr. Seydou Kanté, een belangrijke stap in het economische en financiële herstel van het land. In een analyse gepubliceerd op 1 september 2026 stelt de geopoliticus dat dit akkoord niet uitsluitend vanuit het bedrag van de financiering bekeken moet worden. Hij ziet het vooral als een signaal bedoeld om het vertrouwen van de partners van Senegal te herstellen en de financiële geloofwaardigheid van het land te versterken.
Dakar en de diensten van het IMF zijn tot een overeenkomst gekomen op dienstniveau over een programma van 2,2 miljard dollar over 36 maanden, ongeveer 1.245 miljard FCFA. De overeenkomst moet nog ter goedkeuring worden voorgelegd aan het management en de raad van bestuur van het Fonds.
Voor Seydou Kanté vindt deze stap plaats in een bijzonder moeilijke context. De nieuwe Senegalese autoriteiten hebben ervoor gekozen de werkelijke toestand van de overheidsfinanciën en de problemen rond de aangifte van bepaalde verplichtingen van de staat aan het licht te brengen. Deze beslissing heeft aanzienlijke gevolgen gehad voor het land, waaronder de opschorting van het eerdere programma met het IMF, de daling van de soevereine rating en de stijging van de financieringskosten.
Transparantie als vertrekpunt
In zijn analyse betoogt Seydou Kanté echter dat financiële transparantie een noodzakelijke tussenstap is om vertrouwen te herstellen. Volgens hem heeft Senegal ervoor gekozen zijn moeilijkheden onder ogen te zien in plaats van ze uit te stellen. Hij presenteert deze aanpak als „een keuze van verantwoordelijkheid“. De geopoliticus benadrukt ook dat het IMF de inspanningen erkende van de Senegalese autoriteiten om de begrotingstransparantie te verbeteren en de controle op de overheidsfinanciën te versterken.
Seydou Kanté prijst met name de inzet van president Bassirou Diomaye Faye. Hij is van mening dat het staatshoofd de dialoog met de financiële partners heeft geprezen en een pragmatische benadering heeft gekozen om het vertrouwen te herstellen. Volgens hem vormt de nieuwe overeenkomst dus een vooruitgang die Senegal geleidelijk kan helpen om bij investeerders en internationale financiële instellingen weer meer geloofwaardigheid te krijgen.
Meer dan een lening, een signaal aan de partners
Het aangekondigde bedrag van 1.245 miljard FCFA vormt een aanzienlijk enveloppe. Maar volgens Seydou Kanté reikt de betekenis van de overeenkomst verder dan dit bedrag. Hij herinnert eraan dat een programma met het IMF de mobilisatie van andere financieringen kan vergemakkelijken. De Wereldbank, de Afrikaanse Ontwikkelingsbank en andere partners zouden bereid zijn Senegal verder te begeleiden. Het doel is dus, volgens hem, om de financiële reputatie van het land te herstellen. Na een periode waarin Dakar meer een beroep deed op de regionale financiële markt om in zijn behoeften te voorzien, kan de terugkeer naar een kader van samenwerking met het IMF de financieringsmogelijkheden geleidelijk vergroten. Kanté benadrukt dit aspect omdat Senegal zijn investeringen wil voortzetten, infrastructuur wil ontwikkelen, zijn economie wil transformeren en meer privékapitaal wil aantrekken. In dit kader wordt financieel vertrouwen een werkelijk economisch, maar ook strategische uitdaging.
Des fondamentaux économiques qui restent solides
Ondanks de schuldenproblematiek waarschuwt de geopoliticus ook niet om de sterke punten van de Senegalese economie uit het oog te verliezen. Hij herinnert eraan dat het land in 2025 een groei van 6,7% heeft gerealiseerd, onder meer dankzij de aanvang van olieproductie. De inflatie bleef beperkt op 1,4%. De groei buiten de olie- en gasindustrie toonde bovendien een opleving in het eerste kwartaal van 2026, met 4,7% op jaarbasis.
Volgens Seydou Kanté tonen deze cijfers aan dat de Senegalese economie veerkrachtig blijft. Hij noemt ook verschillende structurele troeven van het land: zijn ligging in West-Afrika, de aansluiting bij de UEMOA, zijn infrastructuur, menselijk kapitaal en de nieuwe olie- en gasreserves. Het probleem is nu om deze voordelen om te zetten in een duurzame capaciteit om rijkdom te produceren en banen te creëren.
De schulden centraal in het herstel
Het nieuwe akkoord met het IMF komt parallel aan de lancering van het Plan voor de schuldenafhandeling van Senegal (PTDS).
Volgens Seydou Kanté moet dit initiatief leiden tot een meer houdbare financiële traject. Hij ziet de schuldenafhandeling als een kwestie die rechtstreeks samenhangt met economische soevereiniteit. Wanneer de aflossing van de schuld een groot deel van de publieke middelen opslokt, heeft de staat minder middelen om onderwijs, gezondheidszorg, infrastructuur, landbouw, jongerenwerkgelegenheid of industrialisatie te financieren. De geopoliticus verdedigt dus het idee dat het aanpakken van de schuldenproblematiek vandaag Senegal later meer begrotingsvrijheid kan geven.
De noodzaak om huishoudens te beschermen
Seydou Kanté hecht ook veel belang aan de sociale dimensie van het toekomstige programma. Hij is van mening dat het saneren van de overheidsfinanciën alleen duurzaam kan zijn als de meest kwetsbare bevolkingsgroepen worden beschermd. De aangekondigde maatregelen voorzien onder meer in versterking van sociale beschermingsmaatregelen en gerichte contante transfers. Volgens hem zal de uitdaging liggen in het vinden van een evenwicht tussen begrotingstechnische strengheid, sociale rechtvaardigheid en de financiering van investeringen die nodig zijn voor ontwikkeling.
De geloofwaardigheid van Senegal herstellen
Naast financiële kwesties ziet Seydou Kanté in deze overeenkomst ook een imagovraagstuk voor Senegal. In een internationale omgeving waarin Afrikaanse landen streven naar investeringen en het aangaan van nieuwe partnerschappen, wordt de kwaliteit van het beheer van de overheidsfinanciën volgens hem een competitief element. Hij herinnert eraan dat het begrotingstekort is gedaald van 13,4% van het BBP in 2024 tot 6,4% in 2025, volgens cijfers van het ministerie van Financiën. Volgens de geopoliticus betreedt Senegal hiermee een nieuwe fase. Het programma met het IMF lost niet alle moeilijkheden op, maar kan wel helpen om het land uit de onzekerheid te halen en geleidelijk aan zijn financiële geloofwaardigheid te herbouwen.
In zijn analyse verdedigt Seydou Kanté uiteindelijk een centrale gedachte: economische soevereiniteit bestaat niet alleen uit het afwijzen van externe beperkingen. Het berust ook op het vermogen van een staat om zijn financiën te beheersen, transparant te zijn, verplichtingen na te komen en de nodige middelen te bezitten om eigen prioriteiten te financieren. Voor hem is het akkoord van 1 september dus minder een opgave van soevereiniteit dan een stap naar heropbouw ervan op basis van stevigere economische fundamenten. Ik kan ook een scherpere persversie maken, met een catchy titel en een stijl die dichter bij een Senegalese dagbladartikel ligt.
