Naarmate de afsluiting van de buitengewone zitting van de Nationale Vergadering maandag dichterbij komt, groeien de onzekerheden rondom de Beleidsverklaring van de premier Ahmadou Al Aminou Mohamed Lô. Aangesteld op 25 mei 2026, ziet de regeringsleider zich geconfronteerd met de termijn van artikel 55 van de Grondwet, waarvoor nog geen datum is vastgesteld. Een institutioneel suspense die vreemd genoeg doet denken aan het machtsconflict en het politieke feuilleton dat twee jaar geleden rond Ousmane Sonko speelde, tegenwoordig voorzitter van de Vergadering. Wanneer stokt de geschiedenis op Place Soweto?
De tijd dringt in de plenaire zaal. Terwijl de huidige buitengewone zitting van de Nationale Vergadering ten einde loopt op maandag, rijst bij alle waarnemers van het Senegalese politieke landschap één vraag: wanneer zal premier Ahmadou Al Aminou Mohamed Lô zijn Beleidsverklaring (Dpg) afleggen? Zullen we een nieuwe zitting bijeengeroepen krijgen voor de Beleidsverklaring na de spanningen die ontstonden door de voorstellen tot wetten over de Verklaring van Vermogen en de regulering van politieke fondsen?
Naarmate de premier op 25 mei 2026 door president Faye werd benoemd, bevindt de regeringsleider zich op enkele dagen van de termijn die is vastgelegd in artikel 55 van de Grondwet, die hem verplicht de grote lijnen van zijn beleid voor te leggen aan de Nationale Vergadering — drie maanden na het in functie treden van de regering. Toch blijft het onduidelijk en is er nog geen officiële zitting formeel vastgelegd op 21 augustus, noch gepland vóór de afloop van de huidige zittingsperiode.
De schaduw van het machtsconflict van 2024
Deze vertraging en de onduidelijke kalender klinken als een déjà vu in de gangen van de Nationale Vergadering. Precies twee jaar geleden werd de Beleidsverklaring het toneel van een institutioneel gevecht van uitzonderlijke intensiteit. In 2024 stond Ousmane Sonko, destijds premier, voor een Nationale Vergadering die werd gedomineerd door de voormalige parlementaire meerderheid Benno bokk yaakaar (Bby). Tussen onenigheden over het Reglement van de Vergadering en juridische procedures werd de Beleidsverklaring lange tijd uitgesteld, terwijl de Uitvoerende Macht met politieke manoeuvres probeerde een motie van wantrouwen te voorkomen en wachtte op ontbinding van de Kamer en de organisatie van nieuwe verkiezingen.
Het was pas nadat hij een duidelijke meerderheid had verworven dat M. Sonko opdook om de oefening voor de parlementsleden van Pastef te voltooien, op 27 december 2024. De Beleidsverklaring was toen niet langer een louter programmatisch verslag, maar werd een werkelijk instrument van politieke en institutionele machtsverhoudingen.
2026 : een soortgelijk scenario maar met een vernieuwde context
Twee jaar later lijkt de geschiedenis zich te herhalen, hoewel de actoren van rol zijn veranderd. De spanning rondom het naleven van de constitutionele termijnen werpt opnieuw een licht op het dualisme en de eisen van het Senegalese parlementaire systeem. Artikel 109 van het Reglement van de Nationale Vergadering is echter expliciet, zoals de afgevaardigde Amadou Bâ van Pastef op zijn Facebook-pagina uitlegt als een soort uitnodiging in een context van institutionele spanningen tussen de twee machten: «De Beleidsverklaring moet uiterlijk drie maanden na de inwerkingtreding van de regering plaatsvinden. De Nationale Vergadering moet minstens acht dagen van tevoren op de datum worden geïnformeerd.»
Het opzegtermijn van acht dagen, in combinatie met de dreigende afsluiting van de buitengewone zitting komende maandag, beperkt de mogelijkheden aanzienlijk. Als Ahmadou Al Aminou Mohamed Lô zich niet tot de parlementsleden richt vóór deze maandag of uiterlijk 25 augustus via een spoedbijeenkomst, loopt de regering het risico op hevige kritiek van de parlementaire meerderheid over het naleven van de fundamentele regels.
Voor Ahmadou Al Aminou Mohamed Lô is deze Beleidsverklaring veel meer dan een juridisch rite de passage. Ze moet het beginpunt vormen van zijn regeringswerk en de economische routekaart van het land verduidelijken, met name op het gebied van structurele aanpassingen en hervormingen van de Nationaal Transformatieprogramma.
Wat nog rest, is te zien of de uitvoerende macht kiest om de Vergadering in de komende uren bijeen te roepen of zich zal richten op een nieuwe interpretatiestrijd van de teksten. Eén ding is zeker: op Place Soweto blijft de Beleidsverklaring de onbetwiste politieke barometer voor de relatie tussen de premier en de plenaire zaal.
