De installatie van de Raad van Jongeren van Senegal (CCJS) bood de president de gelegenheid om de grote uitdagingen te schetsen waar de nieuwe generatie mee te maken krijgt. In zijn toespraak benadrukte Bassirou Diomaye Diakhar Faye kunstmatige intelligentie, die hij tegelijk ziet als een belangrijke kans en als een ingrijpende verstoring van de arbeidsmarkt, van kennis en van informatie.
Voor de jonge raadgevers in de zaal weigerde de staatshoofd elke angstige benadering van technologie. Hij riep de Senegalese jeugd juist op om deze technologie te omarmen en actief mee te werken aan de vormgeving ervan.
Volgens hem kan kunstmatige intelligentie onder meer helpen om bepaalde ongelijkheden in de toegang tot kennis te verkleinen. Hij noemde het voorbeeld van een boer die in zijn eigen taal antwoorden kan krijgen over ziekten die zijn gewassen aantasten, of van een leerling die ver van de grote stedelijke centra woont en tóch toegang heeft tot hoogwaardig pedagogisch materiaal.
Maar de president wees ook op de transformaties die deze technologie op de arbeidsmarkt zal teweegbrengen. Beroepen kunnen verdwijnen of veranderen, terwijl er tegelijkertijd nieuwe beroepen zullen ontstaan, soms in domeinen die het onderwijssysteem nog niet aanbiedt.
In dit kader riep hij de jonge Senegalese mensen op zich niet te beperken tot het gebruik van technologieën die elders ontwikkeld zijn. “Ik wil geen Senegalese jeugd die klant is van de intelligentie van anderen”, zei hij, en pleitte voor het opleiden van ingenieurs, taalkundigen, juristen en ondernemers die in staat zijn oplossingen te ontwikkelen die aansluiten bij de realiteit van het land en bij de nationale talen.
Voor de staatshoofd ligt de uitdaging echter niet uitsluitend in technologisch beheer. Ze zit ook in het behoud van wat de mens onderscheidt van de machine: moed, verantwoordelijkheid, het woord dat men geeft, solidariteit en een gevoel van plichtsbetrachting.
« Als een machine alles weet, wat blijft er dan nog over voor de mens? », vroeg hij zich af, en antwoordde hij met lessen uit de Senegalese initiatietradities: het aanleren van waarden en collectieve verantwoordelijkheid.
De president waarschuwde ook voor verschillende verleidingen waaraan de jeugd volgens hem moet weerstaan: het opgeven van actie, een te grote afhankelijkheid van machines, de verspreiding van onwaarheden en het imiteren van buitenlandse modellen ten koste van culturele referentiepunten.
Volgens hem moet de jeugd technologie gebruiken als hulpmiddel, zonder haar vermogen tot nadenken op te geven. “Een geest die niet langer werkt, dooft uit als een arm die men niet meer optilt”, zo luidde zijn uitspraak.
In dit perspectief riep hij de jongeren op om te putten uit hun cultureel erfgoed om de hedendaagse transformaties beter het hoofd te bieden. Hij benadrukte vooral dat men moet weten waar men vandaan komt, om de juiste richting te bepalen.
Bij de installatie van de CCJS heeft Bassirou Diomaye Faye de jongeren dus een dubbele verantwoordelijkheid toevertrouwd: actiever bijdragen aan de opbouw van het overheidsbeleid en zich voorbereiden op een wereld die snel in beweging is. Een verantwoordelijkheid die, zo benadrukte zijn toespraak, evenveel rust op kennis en innovatie als op moed, ethiek en gemeenschapszin.
