In zijn column « Le Off », een nieuwsbrief bedoeld voor de abonnees van Jeune Afrique, die op 12 september werd gepubliceerd, meldt François Soudan dat hij onlangs een gesprek heeft gevoerd met Sissoco Embaló, de kortgeleden in ballingschap belandde president die naar Marokko is uitgeweken nadat hij door de militaire junta onder leiding van generaal Horta N’Tam was tegengehouden. De journalist beschrijft een man die, ondanks zijn val, geen enkel politiek ambitie heeft verloren. Embaló zou hem verteld hebben dat hij zich kandidaat wil stellen voor de presidentsverkiezingen van 6 december, mits de machthebbers in het leger daarmee instemmen, een voorwaarde die veel zegt over de fragiele positie waarin hij zich momenteel bevindt.
Deze val had een onverwacht domino-effect, precies het signaal dat François Soudan naar eigen zeggen na een jaar stilte ertoe bracht opnieuw contact te leggen met een andere balling uit Bissau: François Bozizé. De voormalige president van de Centraal-Afrikaanse Republiek, die sinds 2023 in de bissau-guineese hoofdstad onder de bescherming van Embaló verbleef, vond zichzelf plots zonder steun en zonder middelen na het vertrek van zijn beschermheer, terwijl de nieuwe macht hem de levensmiddelen en de bescherming ontzegde. Ondervraagd over zijn proces wegens misdaden tegen de menselijkheid bij het Speciale Strafhof van Bangui, waar hij in 2022 bij verstek tot levenslange gevangenisstraf is veroordeeld, houdt Bozizé vast aan een voorzichtige formulering en noemt hij het proces een “politiek gemanipuleerd proces”, zich ervan bewust dat hij nu onder toezicht staat in een land dat hem niet langer met dezelfde overweging behandelt.
Het lot van Embaló en dat van Bozizé illustreert, aldus Soudan, de twee typische trajecten van staatshoofden die op het continent van hun macht worden beroofd. Sommigen, zoals Bozizé die vandaag arm en alleen in Bissau verkeert, zinken weg in een berusting waaruit ze nooit meer opveren. De journalist noemt de precedenten Ahidjo, Lissouba, Patassé of Ould Taya. Anderen, integendeel, blijven, net als Embaló, de hoop koesteren op een terugkeer via de stem of via de krachten van de geschiedenis, zoals Alpha Condé, die sindsdien na zijn eigen afzetting heen en weer werd geslingerd tussen Istanbul, Brazzaville en Luanda.
François Soudan besluit ten slotte dat deze vervallen ballingen, hoe precair hun omstandigheden ook zijn, toch wenselijk blijven vergeleken met het lot van leiders die gevangen worden gehouden, zoals Mohamed Bazoum in Niger al meer dan drie jaar, of Nicolás Maduro, wiens arrestatie in januari bij verschillende Afrikaanse staatshoofden angst en ontzetting teweeg heeft gebracht.
