Het verhaal gaat over een marionetspeler. Hij heeft geen lijf en geen gezicht. Hij is slechts een stem. Het zijn de beproevingen van twee Amerikanen die bommen dragen in Dakar, en missies moeten uitvoeren onder toezicht van de marionetspeler om weer vrij te kunnen worden. “Zero” is een actiefilm met een politiek tintje, volledig opgenomen in Dakar en geregisseerd door Jean-Luc Herbulot. “Zero” is ook op de achtergrond een pleidooi voor de herovering van ons eigen verhaal.
« Maar hé, word wakker, die Amerikaan! Je slaapt niet wanneer je een bom onder je ondergoed hebt. Vooral niet in een bus, in Dakar, midden op de dag. » Maar hij blijft in zijn rol als « Sleepy Joe ». Dat is ook zijn vrijheid: op deze manier heeft regisseur Jean-Luc Herbulot zijn « Zero » geïntroduceerd. Met dus een scène die zegt dat er in deze film flink zal ontploffen.
Een bom in zulke omstandigheden is inderdaad erg ernstig. Gelukkig weet Jean-Luc, ook schrijver van « Saloum », hoe hij kan lachen. Een vleugje die typisch Senegalese luchtigheid, die meegaat in het openbaar vervoer, helpt de regisseur om « zeer ernstig » en « zeer grappig » te mengen. En zo zal het het hele film lang zijn.
« Zero », c’est l’histoire de deux bombes humaines, qui sillonnent la capitale sénégalaise, téléguidées par une mystérieuse voix qui leur donne des missions à travers appels et messages. Ce personnage invisible porté par une voix omniprésente, c’est Willem Dafoe. Si, si, le même qui a incarné le bouffon vert dans Spider-Man. Dans « Zero », on verra en outre Gary Durbin (dans le rôle de Daniel) que beaucoup de Sénégalais ont connu comme enquêteur dans « Les Experts ».
« Vos morts servent un grand dessein »
Ngor, Mbeubeuss, Colobane, Le Plateau… Het verhaal beweegt zich in de stad Dakar. Het spel, erg gevaarlijk, speelt zich af in een hoofdstad die door de poppetjeswereld is omgetoverd tot een map, zoals gamers en liefhebbers van GTA (een videospelreeks) zouden zeggen.
En daar is een menselijke bom die wordt bestuurd door de stem door de straten van Ngor, onder een muziek die af en toe doet denken aan de geluiden die je hoort wanneer je met een controller de kaart van GTA San Andreas probeert te oriënteren. Zo voel je de achtergrond van de kunstenaar die uit de wereld van games komt in de vertelwijze van « Zero » door Jean-Luc.
De eerste Amerikaan zal een landgenoot ontmoeten. De twee Yankees moeten samenwerken, ondanks hun temperamentverschillen. Anders volgt een ontploffing, missie mislukt.
In deze speelfilm is er geen rem. De één vermoordt door met een steen op hoofden te slaan. De ander ontplof. De ander spuugt bloed. De een trekt zonder aarzeling zijn mes. Slagen met de vuisten? Natuurlijk. Fun fact: een zekere Kader Gadji wordt keurig in elkaar geslagen in een van die indrukwekkende scènes van gevechtschoreografie van de film.
Dat ziet er allemaal behoorlijk gewelddadig uit. Maar dit geweld is niet louter artistieke vertoning. « Jullie doden dienen een groot doel », lees je in de dialoog van een scène. Wat zeker is, is dat men niet voor niets sterft in « Zero ».
Een politieke achtergrond
In deze thriller sterven er bovendien op een mooie manier: onder een boom, in een wit boubou, omringd door kinderen, op de binnenplaats van een school, onder een stralende zon, zoals… Je zult de film moeten zien om te weten wie het is!
In « Zero » worden ook krachtige dingen gezegd. Zo’n preek: « Sta op en adem. De dood is niet het einde wanneer jouw leven zin heeft. Wat je zult bereiken, zal een vuur ontketenen zo groot dat het de orde der dingen zal doen wankelen ».
Alle doden stemmen dan in op een breed, heel breed project, waarvan alleen de stem de details lijkt te kennen. Het einde van de speelfilm laat zelfs vermoeden dat er na « Zero » een Eén en een Twee zouden kunnen komen, die zich in Parijs zouden kunnen afspelen.
Het doet je afvragen of de stem niet een planetaire aardverschuiving wil veroorzaken door menselijke bommen en doordachte explosies te orkestreren…
Opmerkelijk is dat de twee gevangen lichamen de dood toedichten aan de leiders van het Front de Libération de l’Afrique de l’Ouest (Flao), een pro-democratiepartij die in het land en daarbuiten erg populair is.
« De media wereldwijd hebben beelden van anonieme drones ontvangen waarop twee mannen te zien zijn die als Amerikanen zijn geïdentificeerd, ter plekke van de aanvallen net voor elke explosie. Deze twee mannen zijn ook geïdentificeerd bij de uitvoering van een leraar… »
Alles vertellen zou spoiler zijn… Terug naar de actie.
Ouakam (vlak bij de Divinitiets-moskee, dat geeft een idee van wat men nieuwsgierigen niet volledig wil vertellen), elders en elders in Dakar explodeert het. De bevolking morrelt. De politie patrouilleert. Een helikopter vliegt over en verhoogt de spanning.
Al deze beelden en geluiden hebben uitstekend geholpen om in Dakar de sfeer van een echte Amerikaanse film neer te zetten. De film wordt technisch grotendeels in handen van Senegalese medewerkers gemaakt. Trots.
De Senegalese gezichten die eraan hebben meegewerkt, zoals Roger Sallah (in de rol van Onaye), zagen het als een artistiek uitdagend project, dat is opgenomen onder de beperkende Covid-19-omstandigheden. Terug naar het bericht.
Medina, Daniel sleept zijn twee Amerikanen mee. Daar is Emmanuel bij, een ladoum (Jean-Luc mag doen wat hij wil, toch?).
Medina, die de westerse Wikipedia op een bepaalde manier presenteert, maar die Daniel anders vertelt. Voor Daniel is Medina het centrum vanuit welke het Vrijheidsbeeld straalt.
« Ik wil onderwijzen om te verlichten en te bevrijden, niet om te domineren », zegt de man met de bril, die dit andere land aan de andere kant van de Atlantische Oceaan niet zo op prijs lijkt te stellen.
Een land? Nee, eerder « een ziekte » ten koste van de wereld.
