In een publicatie op haar Facebook-profiel, gisteren, vrijdag 20 november, heeft de voormalige minister van Microfinanciering, Zahra Iyane Thiam, zich uitgesproken naar aanleiding van de uitspraken van de woordvoerder van de presidentie van de republiek Senegal over een mogelijke ontbinding van de Nationale Vergadering. Zij meent dat president Bassirou Diomaye Faye het Parlement niet kan ontbinden zonder een datum vast te stellen voor de vervroegde parlementaire verkiezingen. Ze waarschuwt ook tegen wat zij omschrijft als het risico van een « institutionele staatsgreep ».
Het debat rond een mogelijke ontbinding van de Nationale Vergadering neemt een nieuwe wending. Zahra Iyane Thiam reageerde krachtig op de uitspraken van de woordvoerder van de presidentie, gedaan op de radio bij RFM in het programma « RFM Matin ». De voormalige minister herinnert eraan dat het naleven van de Grondwet niet onderhandelbaar is en dat geen enkele juridische bepaling de staatsman toestaat het Parlement te ontbinden zonder verkiezingen te organiseren. Uitgaande van artikel 87 van de Grondwet stelt zij dat het ontbindingsbesluit onvermijdelijk de datum van de stembusgang moet vastleggen, binnen een termijn van 60 tot 90 dagen. Ze noemt ook artikel 52 met betrekking tot de bijzondere bevoegdheden van de president. Volgens haar analyse kan zelfs in deze hypothese de Kieskalender niet vrijelijk worden uitgesteld. Alleen een geval van overmacht dat door het Grondwettelijk Hof is vastgesteld, zou zo’n uitstel kunnen rechtvaardigen.
Om haar standpunt te onderbouwen herinnert Zahra Iyane Thiam zich de beslissing nr. 2/C/2024 van 10 juli 2024 van het Grondwettelijk Hof. Die beslissing bepaalde onder meer dat de termijn voor het organiseren van vervroegde verkiezingen na publicatie van het ontbindingsbesluit maximaal 90 dagen bedraagt, waarbij constitutionele vereisten voorrang krijgen boven de bepalingen van de Kieswet. De voormalige minister breidt haar zorg ook uit naar de regionale verkiezingen. Ze wijst op de onzekerheden rondom uitstel, nu de mandaten van de territoriale uitvoerende machten op 23 januari 2027 aflopen. Daarnaast meent ze dat de uitspraak van de voorzieningenrechter van het Hof van Justitie in de zaak van het collectief Ñoo Lank niet op zichzelf de conformiteit met de Kieswet bij een mogelijk uitstel uitsluit.
Op regionaal niveau herinnert ze eraan dat Senegal, lid van de CEDEAO en wiens president momenteel het voorzitterschap vervult, gebonden is aan de democratische principes van de organisatie, met name wat betreft het respect voor verkiezingsdata. « Naar verkiezingen gaan is een daad van politieke moed! », aldus ze, voordat ze waarschuwt tegen een mogelijke neutralisatie van de parlementaire vertegenwoordiging zonder datum voor verkiezingen. Een dergelijke stap zou volgens haar het pad openen naar wat zij een « institutionele staatsgreep » noemt. Voor Zahra Iyane Thiam gaat de inzet verder dan de verhoudingen tussen het uitvoerend macht en de parlementaire meerderheid: het gaat om het bewaren van de instellingen en de democratie van Senegal.