De werkzaamheden van de Franse Nationale Vergadering werden gisteren, woensdag 30 september, gekenmerkt door debatten over gezondheid in detentieomstandigheden, maar ook door een hevige controverse die voortkwam uit een schermutseling tussen parlementsleden. Terwijl men zich beraadde over de sanitaire zorg voor gedetineerden, deden de spanningen tussen meerderheid en oppositie de kwetsbaarheid van het politieke klimaat binnen de instelling eens teminer duidelijk maken. Twee afzonderlijke feiten, maar beiden getuigen van de breuken waaraan de nationale vertegenwoordiging ten prooi valt.
De Franse Nationale Vergadering heeft gisteren het wetsvoorstel betreffende de gezondheid in detentie behandeld. Tijdens de debatten wezen de leden van de meerderheid op de vele belemmeringen die een bevredigende sanitaire zorg voor gedetineerden in de weg staan, te beginnen met overbevolking en de krappe huisvesting in sommige gevangenissen. Voor de Kamerleden kunnen deze realiteiten niet los gezien worden van het gezondheidsbeleid in detentie. Of het nu gaat om voorlopige hechtenis of om een lange straf, de mensen die hun vrijheid ontzegd is, moeten beschikken over detentieomstandigheden die in overeenstemming zijn met het respect voor hun waardigheid en hun fundamentele rechten.
Achter de zorgplicht ligt het doel om de voorwaarden te waarborgen voor een effectieve re-integratie en een terugkeer naar de samenleving onder aanvaardbare omstandigheden. De Kamerleden pleitten voor de invoering van een gestructureerde methode voor het verzamelen, verwerken en terugkoppelen van sanitaire gegevens afkomstig uit de penitentiaire instellingen. Een betere kennis van de medische situatie van gedetineerden zou het ministerie van Volksgezondheid in staat stellen betrouwbare informatie te beschikken om haar besluiten te sturen en het publiek beleid af te stemmen op de realiteit die in de gevangenissen wordt waargenomen.
De parlementsleden hebben aangedrongen op het opnemen van gedetineerden in de nationale screeningcampagnes voor niet-overdraagbare ziekten. Ook de geestelijke gezondheid kreeg centraal de aandacht. De bijzondere detentieomstandigheden, in combinatie met overbevolking en isolement, vereisen, volgens de genoemde interventies, een grotere aandacht voor de psychologische dimensie van de zorg.
Daarnaast gingen de debatten verder dan de puur medische kwestie en werd gekeken naar de juridische en ethische waarborgen die verbonden zijn aan de rechten van gedetineerden. De Kamerleden vroegen naar het bestaan van onafhankelijke mechanismen die het daadwerkelijke naleven van de sanitaire garanties in de penitentiaire instellingen kunnen verifiëren. Ook werd de invoering van opvolgingsmechanismen besproken die kunnen voorkomen dat de rechten van zieke gedetineerden worden geschonden. De Kamerleden van de meerderheid Pastef vroegen daarbij verduidelijking over de voortgang van het programma voor digitalisering van de gezondheidszorg. Zij menen dat dit instrument kan bijdragen aan een betere medische follow-up van de gedetineerden en aan een betere continuïteit van de zorg, vooral voor instellingen die ver verwijderd zijn van de grote ziekenhuizen. De kwestie van de middelen die nodig zijn voor de uitvoering van deze hervorming kwam ter sprake tijdens de uitwisseling.
De Kamerleden wilden weten welke personeels-, materiële en begrotingsmiddelen de Staat van plan is in te zetten om de hervorming in alle penitentiaire instellingen effectief te laten verlopen. Ze vroegen ook om verduidelijking over de identificatie en benaming van de begrotingslijn die bestemd is voor de zorg aan gedetineerden. De opvang van de kinderen van gedetineerden werd genoemd, evenals de maatregelen die het Ministerie van Justitie overweegt. In aansluiting op Hoofdstuk 9 van het decreet nr. 2001- 362 van 4 mei 2001 met betrekking tot hygiëne en sanitaire organisatie in de gevangenissen, oordeelden de parlementsleden dat het huidige normatieve kader versterkt en aangevuld moet worden om beter te voldoen aan de eisen van een effectieve penitentiaire gezondheidszorgpolitiek.
