De benoeming van Fatima Ezzahra El Mansouri aan het hoofd van de Marokkaanse regering is tegelijk een eerste en een historisch feit. Op 29 september 2026 heeft koning Mohammed VI deze 50-jarige advocate, voormalig minister en burgemeester van Marrakech, belast met het vormen van de volgende regering, na de overwinning van haar partij, het Parti Authenticité et Modernité, bij de parlementsverkiezingen van 23 september. PAM kwam als eerste uit de bus met 97 zetels van de 395 in de Kamer der Volksvertegenwoordigers.
Het zou reducerend zijn om deze benoeming enkel als het gevolg van een wil om de vertegenwoordiging van vrouwen te versterken te zien. Hoewel de persoonlijke bedoelingen van de soeverein niet publiek zijn en niet met zekerheid vast te stellen, bieden de politieke, institutionele en sociale context wel inzicht in de overwegingen die bij dit besluit meespelen. Allereerst is Fatima Ezzahra El Mansouri geen onbekende die uit het niets aan de macht wordt geslingerd door symbolische redenen.
Haar parcours biedt de garanties van ervaring die deze functie vereist. Juriste van opleiding, burgemeester van Marrakech, voormalige minister van Ruimtelijke Ordening en Stedelijke Ontwikkeling en leidster van het PAM, heeft zij een ervaring die zowel lokaal, overheidsmatig als partijl geweest is. Haar benoeming is de ontmoeting tussen een historische eerste en een profiel dat zich reeds heeft bewezen in het uitoefenen van publieke verantwoordelijkheden. Vervolgens komt de koninklijke keuze op een moment waarop Marokko zijn imago op politiek vlak wil vernieuwen zonder de fundamentele verhoudingen van de monarchie ter discussie te stellen.
De Grondwet van 2011 verplicht de Koning om de leider van het kabinet te benoemen uit de partij die aan de top staat in de Kamer der Volksvertegenwoordigers. De soeverein behoudt nog steeds een bepalende institutionele rol via het voorzitterschap van de Raad van Ministers. De benoeming van mevrouw El Mansouri respecteert zowel de electorale logica die uit de constitutionele hervorming voortvloeit als de koninklijke prerogatieven. De symbolische dimensie is aanzienlijk. In een samenleving waarin vrouwen een groeiende rol spelen in het publieke leven, kan hun beklimming tot het hoofd van de uitvoerende macht moeilijk buiten bereik blijven. Marokko had in de afgelopen decennia reeds meerdere hervormingen doorgevoerd op het vlak van de positie van vrouwen en hun vertegenwoordiging. De benoeming van een vrouw aan het hoofd van de regering geeft een nieuw institutioneel zicht. Ze komt vooral nadat een politiek klimaat werd gekenmerkt door een groeiende mobilisatie van de jeugd rond territoriale ongelijkheden, onderwijs, gezondheid en economische omstandigheden. Fatima Ezzahra El Mansouri erkende zelf in 2025 dat onvrede onder jongeren getuigde van tekortkomingen in het openbare beheer. Het vermogen om de moeilijkheden van het land te herkennen zal zeker een politiek voordeel zijn, en het toekomstige kabinet zal aan hoge maatschappelijke verwachtingen moeten beantwoorden.
Het strategisch besluit van de koning moet geplaatst worden in het licht van een nieuwe economischeエër die voor Marokko op het horizon verschijnt. Het koopkrachtprobleem, werkgelegenheid en vooral jeugdwerkloosheid behoren tot de meest gevoelige dossiers. Het werkloosheidspercentage bedroeg 9,5% van de actieve bevolking in het tweede kwartaal van 2026, terwijl PAM zich had ten doel gesteld de creatie van een miljoen banen te realiseren. De nieuwste hoofd van de regering zal van een verkiezingsoverwinning meer moeten maken dan enkel symbolische zeges: hij moet bestuurlijke daadkracht leveren.
Er is ook de internationale factor. Marokko staat aan de vooravond van een historische mijlpaal met de organisatie van het Wereldkampioenschap voetbal 2030, dat het land deelt met Spanje en Portugal. De aanzienlijke investeringen in infrastructuur, vervoer en sportfaciliteiten geven aan de komende regering een bijzondere verantwoordelijkheid.
Het koninkrijk ziet in deze competitie een instrument voor internationale uitstraling en economische transformatie. De benoeming van Fatima Ezzahra El Mansouri kan gelezen worden als een samenspel van diverse imperatieven. Het respecteren van het electorale resultaat, het aan de kop van het kabinet plaatsen van een ervaren persoonlijkheid, het vertalen van de evolutie van de positie van vrouwen in institutionele vormen, en het sturen van zowel Marokko als het buitenland een signaal van vernieuwing zonder break met de monarchale continuïteit.
Deze eerste benoeming betekent niet noodzakelijk dat Marokko van regime verandert of zijn politieke aard wijzigt. Ze toont veeleer de capaciteit van de monarchie om sociale en generatiegerelateerde veranderingen te integreren in een institutioneel systeem waarin de Koning het centrale figuur blijft. De betekenis van dit evenement ligt precies in die combinatie van continuïteit en vernieuwing.
Door een vrouw aan te wijzen als hoofd van de regering, projecteert Mohammed VI een nieuw beeld in de politieke geschiedenis van het Koninkrijk. De eerste vrouw die deze functie bekleedt, zal geconfronteerd worden met werkloosheid, koopkracht, de verwachtingen van de jeugd, de parlementsverhoudingen en de immense uitdaging van het WK 2030. De geschiedenis zal de eerste in haar naslag nemen. De Marokkanen zelf zullen de resultaten beoordelen.
