"Hoe denken Europeanen over Afrikanen?” Regelmatig krijg ik hier die vraag voor de kiezen. Confronterend. “Denken Europeanen eigenlijk wel over Afrikanen?” Was mijn eigen vervolgvraag. Nauwelijks.

Ons land wordt overspoeld met nieuws. Nieuws over de wereld-economie, nieuws over de dolle plannen van minister Plasterk. Nieuws over de verkoudheid van de goudvis van Willem Alexander en Maxima.
Nieuws over Afrika? Nauwelijks. Pas als er een ernstige hongersnood uitbreekt, of als er massaslachtingen plaatsvinden tussen rivaliserende clans. Als we er bij stilstaan dat we zoveel jaar Aids in de wereld hebben. Tenminste, als er niet genoeg gebeurd is in de rest van de wereld.

Mensen slikken het tussen twee happen avondeten en smakken stoïcijns verder. Het beeld dat we van Afrika hebben? Een hopeloze bende.
Is dat een vooroordeel?
Ja.
is het kortzichtig?
Nee.

We weten niet beter. Nieuws is nu eenmaal nieuws, en los van deze ‘wereldschokkende’ gebeurtenissen gebeurt er nu eenmaal niet genoeg in Afrika om ons mee wakker te houden.
Of toch wel?

Zou er dan toch meer te melden zijn over het verdoemde continent? Is er dan toch nog wel iets de moeite waard om over te verhalen tussen droogte, oorlog, ziekte en anarchie?
Zou daar plaats voor zijn tussen reclame, weerbericht en reclame?

Wat nou als we iets meer op zoek zouden gaan naar het positieve? Of positiever gezegd: iets minder focussen op het negatieve?
Een kleine maand Ethiopië heeft mij ervan overtuigd dat er meer is. Kleine overwinningen met grote betekenis, die wel degelijk aandacht en respect verdienen van een groot publiek en hoop geven op een kansrijker toekomst.

Neem het radioproject dat op dit moment in volle gang is in Jimma. Steeds meer mensen raken geïnfecteerd met het Jimma radio virus. Radio is hét medium in Afrika. Honderden Ethiopiërs betuigden deze week hun steun en toonden hun dankbaarheid naar de twee Nederlanders, Anna Milius en Niels ten Oever, die met dit gigantische initiatief zijn gestart: laagdrempelige educatie verpakt in een aantrekkelijk jasje voor iedereen in Jimma en omstreken.
Maar het zijn niet alleen buitenlandse ideeën die het verschil maken. De universiteit van Jimma heeft haar schouders onder het project gezet. Vrijwel alle lokale NGO’s, scholen en instituten steunen het station op actieve wijze. Inwoners van Jimma en omgeving kunnen niet wachten om te gaan luisteren en meewerken.

En er is meer: Jimma University is één van de weinige universiteiten ter wereld die zich richt op het verbeteren van haar eigen omgeving. Het aantal studenten neemt explosief toe. Waren dit er lange tijd rond de 5000, de laatste tijd nam het toe tot ruim 16000, met de ambitie om op korte termijn door te groeien naar 20.000. Kennis maakt het verschil, tot dat besef is men wel gekomen en steeds meer Ethiopiërs krijgen de kans om een bijdrage te leveren aan de ontwikkeling van hun land. Jimma University richt zich op maatschappelijk relevante problemen als HIV/Aids en malaria, maar ook landbouw en infrastructuur. Het wetenschapsniveau is nog lang niet waar het zou moeten zijn, maar internationale samenwerking moet in de komende jaren een grote impuls geven aan het onderzoek in deze omgeving.

Ook de overheid heeft haar ogen geopend voor problemen die jaren lang niet onder ogen werden gezien. Wegen die in de tweede wereldoorlog door de Italiaanse bezetters aangelegd waren, werden tientallen jaren lang verwaarloosd. Dit jaar werd eindelijk een start gemaakt met opnieuw asfalteren van de cruciale doorgangsweg van Addis naar Jimma, die de bereikbaarheid van de vele Ethiopische dorpen – 80% van de Ethiopiers leeft nog altijd buiten de stad – met grote sprongen vooruit zal doen gaan. Het is pas een begin, en het is nog altijd niet te vergelijken met het (ook niet altijd even vlotte) netwerk dat we hier hebben liggen. Maar verschil zal het zeker maken.

Afrika hoeft niet alleen maar te leren van anderen, soms laat het zien hoe het óók kan.
De wereld lijkt sinds september 2001 in tweeën gesplitst: Islamitisch en niet-Islamitisch. In Ethiopië weet me al eeuwen niet beter dan dat alle religies vredig naast elkaar bestaan. En niet alleen naast elkaar: men deelt elkaars feestdagen, discussieert inhoudelijk en leert van elkaar. Een voorbeeld voor de wereld.

Zo blijkt maar weer: met een iets andere bril op komen er ineens heel andere dingen boven dan je in eerste instantie verwacht als je denkt aan dat grote, achtergestelde stuk wereld.
Laten we in elk geval onderkennen dat er wel degelijk hoopgevende dingen gebeuren in Afrika, die onze aandacht en mentale steun verdienen. De economische groei op dit continent is groter dan ooit, de inflatie is zelden zo laag geweest. En deze signalen laten zien dat er écht mogelijkheden liggen.

En wij Nederlanders? Hebben wij iets aan dit soort berichtjes? Het zal ons in elk geval geen kwaad doen. Bovendien: als we dit zonnige werelddeel iets meer op deze manier zouden kunnen belichten, zou ons 8-uur journaal er misschien af en toe ook wat vrolijker uitzien. En dat is ook wel prettig.