Jean-Paul Drabbe

17 januari 2008


Afrika is nog niet aan het internetten, en dat is te begrijpen. De prijs die je in Afrika voor je kabelinternet betaalt – als het al beschikbaar is – loopt als snel op tot 1000% van het mondiaal gemiddelde. Een heel goede reden om geen internet te nemen, vinden Afrikanen: minder dan 5% maakt gebruik van het web . Hiermee is de Afrikaan de minst internettende mens ter wereld.





Waarom zo duur?

Afrika maakt 27 mei 2002 kennis met snel internet (breedband), via de ruim veertienduizend kilometer lange SAT-3/WASC glasvezelkabel, langs de kust van West-Afrika. Het miljoenenproject wordt gefinancierd door een consortium (tijdelijke vereniging) van 36 bedrijven, waaronder AT&T, Telkom South Africa en tien andere Afrikaanse telecombedrijven.

De bedrijven uit het consortium krijgen in hun land een monopolie op de glasvezelkabel. Andere telecombedrijven mogen de kabel niet gebruiken, waardoor de leden uit het consortium extreem hoge prijzen kunnen bedingen. Een marktwerking is er immers niet. Hierdoor blijft internet voor veel Afrikanen simpelweg onbetaalbaar.


SAT-3

De SAT-3/WASC kabel (een afkorting van de treffende naam ‘South Atlantic 3 / West African Sea Cable’) is de opvolger van de SAT-2 kabel, die op zijn beurt weer een opvolger is van (jawel) de SAT-1. De laatstgenoemde is sinds 1968 in gebruik, functionerend als telefoonkabel. SAT-2 wordt in 1993 neergelegd, maar is vanwege de rappe internetontwikkelingen tegen het einde van de jaren ’90 al hopeloos verouderd. Modernisering laat niet lang op zich wachten: in 2002 is de SAT-3 langs de westkust van Afrika gelegd, een moderne glasvezelkabel.


afbeelding: http://www.malango-actualite.com


EASSy

Sinds SAT-3 is er weinig veranderd. De prijzen zijn nog steeds hoog als de hemel, en de bedrijven binnen het consortium van SAT-3/WASC hebben weinig trek in prijsverlaging - ofwel marktwerking. Wel is er hoop. Er wordt hard gewerkt aan een nieuwe glasvezelkabel langs de oostkust van Afrika, die goedkoper internet moet brengen. Deze kabel, genaamd EASSy (East African Submarine cable Systam), zou al langs de kust van Oost Afrika moeten liggen. Er ligt echter nog geen glasvezel van de tienduizend kilometer lange kabel.

Het consortium dat aan deze kabel werkt krijgt van alle kanten tegenwerking te verduren. Critici zijn bang voor een nieuwe SAT-3: te hoge kosten voor gebruikers, door te weinig marktwerking. De angst is terecht, want EASSy is óók een consortium, en wel een waarin veelal dezelfde bedrijven samenwerken als bij SAT-3. Niets uit de plannen van EASSy garandeert een prijsverlaging na het aanleggen van de kabel.

Afrikacommunicatieguru Ethan Zuckerman twijfelt ook aan het prijsverlagende effect van EASSy. Zuckerman: “Het is zeker mogelijk dat EASSy internet in Oost Afrika betaalbaar maakt voor de middenklasse, maar er wordt niets gegarrandeerd. Toen SAT-3 in West-Afrika kwam, dacht ook iedereen dat de prijs van het internet omlaag zou gaan. Nou, dat viel tegen.”


‘Open access’ EASSy

Er Is een sterke lobby om EASSy ‘open access’ te maken. Dat houdt in dat iedere instantie een aandeel van de kabel kan kopen, in tegenstalling tot closed access, waar alleen leden uit het consortium dat morgen doen. Het is nog niet duidelijk of de lobby zal slagen.

Wat volgens Ethan Zuckerman ook kan gebeuren, is concurrentie tussen de kabels aan weerszijden van Afrika (SAT-3 in het westen - EASSy in het oosten), wat de kosten voor de consument laag zou kunnen houden. Als in beide projecten dezelfde bedrijven zitten, is dat echter onwaarschijnlijk. Goedkoop internet in Afrika: het komt er aan, maar het kan nog wel even duren.


[achtergrondverhaal]