Praktische vraag. Hoeveel uur zonlicht is er nodig voor een avond lamplicht?
Bij het gebruik van een 50 Wp zonnepaneel en een spaarlamp van 7 Watt (40 'gewone' Watt) duurt dit ongeveer één tot anderhalf uur om vervolgens 5 uur licht te hebben.

Het ligt nogal voor de hand, energie uit zonlicht. Heeft FRES veel moeilijke drempels moeten nemen om het te realiseren?
Het opzetten van lokale elektriciteitsbedrijven en het aanschaffen van de zonne-energie systemen zijn forse investeringen. Om deze reden is FRES altijd op zoek naar medefinancierders. Hoe meer partners hoe sneller FRES haar doelstellingen kan realiseren. Maar het kost veel tijd om de financiering voor de FRES-bedrijven rond te krijgen.
Daarnaast is het voor FRES een blijvende uitdaging om met lokale overheden te werken. FRES heeft soms te maken met uitstel bij de betaling van overheidssubsidie en daardoor vertraagde investeringen.
Tevens heeft FRES soms te maken met teleurstellende responsen op tenderprocedures voor het aanschaffen van zonne-energie systemen.

Ik heb begrepen dat het onderhoud van de apparatuur en de vervanging van onderdelen voor de arme bevolking niet bepaald goedkoop is. Hoe is dat geregeld voor de rurale gebieden in Afrika?
Het klopt dat de meeste bedrijven zonnesystemen verkopen aan klanten zonder after sales service. De ervaring leert dat klanten onvoldoende rekening houden met additionele kosten na aanschaf van een zonnepaneel. Dit betekent dat veel klanten die zelf een zonnesysteem aanschaffen er niet in slagen het aan de praat te houden.
FRES werkt daarom met het fee-for-service concept. De klant betaalt maandelijks een bedrag voor het gebruik van een zonne-energiesysteem, waarvan de hoogte onder andere afhangt van het door de klant gekozen service niveau: het aantal lampen en stopcontacten óf bij een hoger gebruik een bedrag per kWh. De elektriciteitsbedrijven die FRES beheert in Mali, Zuid-Afrika en Burkina Faso zijn eigenaar van de geïnstalleerde systemen en nemen de kosten voor onderhoud op zich (de bedrijven zorgen dus voor installatie, onderhoud en reparatie). Klanten kunnen bij een door het elektriciteitsbedrijf opgezette energiewinkel in hun buurt terecht voor service, klachten en betalingen.

Sponsoring lijkt me noodzakelijk voor zo'n project. Is het project een initiatief van de sponsor zelf of van anderen?
FRES is in 2004 door energiebedrijf N.V. Nuon opgericht als onafhankelijke stichting met een eigen bestuur. Nuon bleef sinds die tijd erg betrokken bij de activiteiten van FRES. Op 3 november 2008 heeft FRES een publiek-privaat partnerschap getekend met Nuon en de minister voor Ontwikkelingssamenwerking. Nuon en de minister deden een substantiële financiële bijdrage en FRES initieert en voert de activiteiten uit. Door investeringen en ondersteuning van beide partijen kan FRES haar activiteiten opschalen en haar doelstellingen versneld realiseren. Nuon is hoofdsponsor van de stichting.
Daarnaast werkt FRES met meerdere partijen samen in de vorm van strategische partnerschappen om haar ambitieuze doelstellingen te realiseren. Organisaties zoals o.a. HIVOS, ICCO, ETC en Hagemeyer financieren activiteiten of brengen hun expertise onbezoldigd of tegen een sterk gereduceerd tarief in. Daarnaast werkt FRES met internationale overheden zoals de EU en Wereldbank en met lokale overheden in Afrika om financiering en subsidies te verkrijgen.

Een initiatief dat uiteraard altijd uitbreiding behoeft. Heeft dit project een vervolg voor andere plaatsen in de regio?
Het doel van FRES is om in 2015 honderdduizend huishoudens en kleine bedrijven in rurale gebieden in ontwikkelingslanden duurzaam van energiediensten te voorzien (met andere woorden is het doel om 1 miljoen mensen van elektriciteit te voorzien). Momenteel beheert FRES drie elektriciteitsbedrijven in Mali, Burkina Faso en Zuid-Afrika. FRES streeft naar uitbreiding in deze landen. Daarnaast zijn er volop activiteiten gaande om uit te breiden in nieuwe landen zoals o.a. Benin, Oeganda en Botswana.